De zomer is voor veel Nederlanders de tijd om naar Spanje af te zakken. Een zonnevakantie aan de Costa Blanca kan niet stilzitten. De warmte zit er in je vlees, de zee ligt uitnodigend voor je voeten en de mensen zijn vriendelijk. Maar er is nog een andere reden waarom de zomer een bijzondere tijd is in de streek. Het is namelijk de tijd van de gestor.
De gestor is een soort van droge worst die met een mengsel van varkensvlees, zout en kruiden wordt gemaakt. Hij is niet rokerig, maar heeft een zeer specifieke geur die bijna niet te beschrijven valt. Die geur trekt zowel vrouwen als mannen aan, zodat je dikwijls ziet dat je vrouwen op een marktje in een winkel niet alleen laten wachten door de man van het gezin, maar ook door hun vriendinnen. Het is een van de weinige producten die echt niet in een winkel te koop is. Alleen als je er langs de fabrikant loopt, word je door de eigenaar van de fabriek begroet met een bakje gestor. Je mag dan helpen met het snijden van de worstjes.
Javea heeft zijn eigen gestorfabrikant, de firma "El Javi". Ze liggen aan het strand van Arenal, waar het een kudde van toeristen wacht op hun warme zomerhoudingen en parasols. De beide zonen van de eigenaar, Jose en Jose Luis, zijn druk bezig met het produceren van de droge worstjes. Ze zijn al op hun 12e jaar bezig met hun vader, en je ziet dat ze het werk met plezier en passie doen.
De fabriek van El Javi is niet groot. Het is een klein gebouw met een paar oude machines, waar ze de worstjes al jarenlang zo drogen. De tijd van het drogen is belangrijk, want het is die tijd dat de smaak en geur ontstaat. Alles gebeurt nog met de hand. De stukjes vlees worden apart gesneden en vervolgens met het mengsel bedekt. Dikwijls gebeurt dit bij zonsondergang, zodat de zon de worstjes kan drogen. Soms is de zon toenemend fakkelvormig. Op de werkvloer staat de zon vaak op een schuin dak, zodat hij over de machine schijnt. Dat maakt het werk in de fabriek ook niet gemakkelijk.
De gestor uit Javea is een van de beste van Spanje. Ze zijn een malen zoeter en zoeter dan de gestor die je elders in Spanje krijgt. Dat heeft Jose en Jose Luis al een aantal jaren geleden ontdekt. Ze hebben de receptuur van hun vader aangepast en nu is de resultante een heerlijke, zoete worst die niet te vergelijken valt met de smakelijker, maar minder zoete varianten die je elders in Spanje vindt. Ze zijn niet de enigen die dit hebben ontdekt. Een aantal Spaanse topkoks heeft de gestor van El Javi als een van de beste van Spanje bestempeld. Een van hen is de bekende kok van de 5-sterren resort "La Rotonda" in Benidorm. Hij heeft de worstjes in zijn menu geplaatst en niemand weet hoeveel de gestor van El Javi hem heeft opgeleverd.
Om je het lekkerste van de gestor te laten proeven, kun je de fabriek bezoeken en een deel van de worstjes met het eigenhandig gesneden varkensvlees en het mengsel van zout en kruiden zelf maken. Dat is af en toe een verrassing voor de gasten.
In de winter zal de gestor uit Javea, net als de andere producten uit de regio, in Spanje niet te koop zijn. De winter is de tijd van de Catalaanse artesanaal waarin de aandacht voor de tradities wordt opgepikt. En dat is dan ook een van de redenen waarom de Nederlandse toeristen in Spanje de lente en zomer niet maar eens in de winter moeten komen.